Μνημόσυνο για τους Νεκρούς της Γάζας στο Χαλάνδρι

Φωτογραφίες: Νατάσα Κούμη

Παρασκευή απόγευμα και οι Παλαιστίνιοι της Αθήνας έχουν την καθιερωμένη πρόβα παραδοσιακών χορών στην έδρα της παροικίας. Η συνάντηση τους όμως αυτήν τη φορά ακυρώνεται. Ο ανιψιός του Abed Fayad, μέλους της Παλαιστινιακής παροικίας Ελλάδος, είναι νεκρός από τα πυρά των Ισραηλινών στη Λωρίδα της Γάζας. Οι χοροί δίνουν την θέση τους στο θρήνο.

Videos by VICE

Φτάνω στην έδρα της Παλαιστινιακής παροικίας στο Χαλάνδρι, όπου τα μέλη της έχουν συγκεντρωθεί για να συλλυπηθούν για τον θάνατο του Salem Fayad. Μία ημέρα πριν, λίγο πριν τεθεί σε ισχύ προσωρινή εκεχειρία ανθρωπιστικού χαρακτήρα, ο ανιψιός του Abed γίνεται στόχος των Ισραηλινών.

O Μοχάμεντ κι ο Οσάμα μου δείχνουν τους χώρους της παροικίας, που λειτουργεί κυρίως για πολιτιστικούς σκοπούς, αλλά και σαν σχολείο για εκμάθηση αραβικών. Παρατηρώ τις φωτογραφίες στους τοίχους, τις σημαίες κι αμέσως την προσοχή μου τραβάει η τηλεόραση στο σαλόνι. Είναι ανοιχτή σε ένα αραβικό κανάλι που δείχνει ντοκιμαντέρ με ζώα. Μου κάνει εντύπωση. «Είναι ραμαζάνι ακόμα στην Παλαιστίνη και δεν δείχνουν τους βομβαρδισμούς», μου εξηγεί ο Οσάμα και πριν καλά καλά τελειώσει την φράση του, τα ήρεμα τοπία της φύσης έχουν αντικατασταθεί από εικόνες βομβαρδισμών στην εμπόλεμη Γάζα.

Ο Abed Fayad

Το σαλόνι της παροικίας γεμίζει με ανθρώπους που έρχονται να συλλυπηθούν στον Abed Fayad. Κάθομαι μαζί τους και πίνω τον παραδοσιακό αραβικό καφέ βρασμένο στο μπρίκι με κάρδαμο. Επιμένουν να δοκιμάσω κι αποξηραμένους χουρμάδες. Είναι δύσκολο για τον Abed να κρύψει τον πόνο του, κι ακόμα πιο δύσκολο για εμένα να τον ρωτήσω λεπτομέρειες για το θάνατο του ανιψιού του, μία στιγμή σαν κι αυτή. «Ο ανιψιός μου, ο γιος του αδελφού μου  ήταν ένα παλικάρι 25 χρονών κι όπως όλα τα παιδιά συμμετείχε στην αντίσταση. Ήταν φοιτητής, έκανε μεταπτυχιακό στην Αγγλική Φιλολογία. Ήταν ένα παλικάρι τρομερό. Δεν έλεγε κουβέντες στον αέρα. Έλεγε μετρημένα πράγματα, αλλά ουσιαστικά. Παλικάρι με την έννοια της λέξης. Γύριζε στο σπίτι του την Πέμπτη το πρωί για να πάει να κοιμηθεί, έβαλε το κλειδί στην πόρτα κι εκείνη τη στιγμή έπεσαν 5-6 πύραυλοι από αεροπλάνα F-16 κι εξαφάνισαν το σπίτι. Ήταν πέντε λεπτά πριν την εκεχειρία. Γενικά πριν την εκεχειρία είναι η χειρότερη ώρα, γιατί προσπαθούν να προλάβουν να ρίξουν όσο περισσότερο μπορούν. Σκάβανε πάνω από 3-4 ώρες για να τον βρούνε. Ήταν και τα αδέλφια του στα χαλάσματα, ευτυχώς όμως τους βρήκαν ζωντανούς και ήταν απλά τραυματισμένοι. Ο αδελφός μου με τη γυναίκα του και τα μικρά τους παιδιά ήταν πιο μακρυά».

Η επικοινωνία μαζί τους είναι δύσκολη, όπως μου εξηγεί ο Abed. Το μεγαλύτερο μέρος της Γάζας έχει μείνει χωρίς ρεύμα και χωρίς νερό. Τον ρωτώ πώς είναι η οικογένειά του: «Ομολογώ ότι είναι πιο ψύχραιμοι από εμένα, με την έννοια ότι -και δυστυχώς που το λέω- αλλά έχουν συνηθίσει την ιδέα και τις εικόνες του θανάτου. Στην Γάζα κάθε μέρα πεθαίνουν τόσοι για την πατρίδα τους. Γιατί να μην πεθάνω κι εγώ όπως κι αυτοί; Θέλω να μπω μέσα να παλέψω. Εμείς υποφέρουμε περισσότερο από εδώ. Τουλάχιστον αυτοί ζουν τα γεγονότα κι ευχαριστιούνται που δίνουν τον αγώνα. Εμείς ζούμε με τις τύψεις που είμαστε μακριά. Είμαστε άρρωστοι».

Ο Salem Fayad, ο ανιψιός του Abed, όπως και οι περισσότεροι νέοι στη Γάζα, έπαιρνε μέρος στην Ιντιφάντα. Ιντιφάντα ονομάστηκε η πρώτη Παλαιστινιακή εξέγερση ενάντια στην ισραηλινή καταπίεση που ξεκίνησε τον Δεκέμβρη του 1987 στη Λωρίδα της Γάζας και συνεχίστηκε μέχρι την έναρξη της «ειρηνευτικής διαδικασίας» το 1993. Το 2000 ξέσπασε η δεύτερη Ιντιφάντα. Όπως μου λέει ο Abed: «Ο ανιψιός μου ήταν πάλι ενεργό στέλεχος της αντίστασης στον προηγούμενο πόλεμο το 2012. Τότε έλειπε στα στρατόπεδα των ανταρτών πάρα πολλές μέρες. Τραυματίστηκε σοβαρά στο πόδι του. Είχε γίνει προσπάθεια να τον εξοντώσουν, αλλά ευτυχώς γλίτωσε. Τους εμφανίζουν σαν τρομοκράτες. Τρομοκράτες στα μάτια ποιανού; Κάποιος που αγωνίζεται για να απελευθερωθεί είναι τρομοκράτης; Το να θέλεις να αισθάνεσαι ελεύθερος είναι έγκλημα; Είχα μιλήσει μαζί του 2 μέρες πριν το θάνατό του, γιατί είχα προαίσθημα ότι δεν θα γλιτώσει. Ήξερα ότι ανά πάσα στιγμή μπορεί να σκοτωθεί. Οι εχθροί μας είναι μία υπερδύναμη. Έχουν όλα τα μέσα. Αυτό που μου είχε πει είναι ότι κοιτάζει μόνο μπροστά για να αλλάξει την κατάσταση».

O πρόεδρος της Παλαιστινιακής παροικίας Ελλάδας, Ichneif Samih.

Κόσμος έρχεται συνεχώς στην παροικία για να συλλυπηθεί τον Abed. Όλοι μου λένε για το πόσο επηρεάζουν τα γεγονότα στην Παλαιστίνη τις ζωές τους εδώ. Μεταξύ τους μιλούν αραβικά και δεν μπορώ να καταλάβω τι συζητούν. Ανάμεσά τους βρίσκεται κι ο πρόεδρος της παροικίας, Ichneif Samih, που μου εξηγεί κάποια πράγματα για τους Παλαιστίνιους της Ελλάδας:

«Όλοι οι Παλαιστίνιοι στην Αττική είμαστε γύρω στους 7.000 ανθρώπους. Στην υπόλοιπη Ελλάδα δεν ξεπερνούν τα 3.000 άτομα. Είναι τρεις κατηγορίες οι Παλαιστίνιοι που είναι εδώ. Η μεγάλη πλειοψηφία είναι Παλαιστίνιοι που ήρθαν μεταξύ ’70-’80 για σπουδές. Έμειναν εδώ, δουλεύουν εδώ, παντρεύτηκαν εδώ, οι περισσότεροι από εμάς έχουμε ελληνικό διαβατήριο, πήραμε την ελληνική υπηκοότητα, είμαστε Έλληνες υπήκοοι, υπηρετούμε τον ελληνικό στρατό, είμαστε μέσα στην κοινωνία, πολλοί από εμάς είναι γιατροί, μηχανικοί, πολιτικοί, καθηγητές πανεπιστημίου, έμποροι. Υπάρχει μία άλλη κατηγορία, λίγοι επιχειρηματίες που ήρθαν για επενδύσεις τέλος του ’70-’80. Και υπάρχει μία τρίτη κατηγορία, που ήρθαν τώρα τα τελευταία δέκα χρόνια και είναι διάφοροι εργάτες και τεχνικοί». Ο ίδιος είναι γιατρός και μου λέει πως: «Μιλάω με τον ασθενή μου καμιά φορά και κάνω ενδοσκόπηση γιατί είμαι γαστρεντερολόγος και μου έρχονται οι εικόνες των μικρών παιδιών, που βλέπω στην τηλεόραση. Εμείς αυτή τη στιγμή ζούμε στα γεγονότα κάτω».

Ο Abed μου δείχνει στο Facebook φωτογραφίες του ανιψιού του νεκρού. Μου εξηγεί ότι όσοι σκοτώνονται στις μάχες, τους αποκαλούν μάρτυρες και τους θάβουν με τα ρούχα που έχουν σκοτωθεί, γιατί υπάρχει η αντίληψη ότι έτσι πηγαίνουν απευθείας στον παράδεισο.  Στο timeline του περνούν φωτογραφίες νεκρών Παλαιστίνιων. Σταματάει σε μία. Δείχνει ένα νεκρό Παλαιστίνιο, όχι πάνω από 30. Μου λέει ότι είναι φίλος του ανιψιού του κι ότι έμεναν στα διπλανά σπίτια. Το βλέμμα του σκοτεινιάζει. Οι ίδιες εικόνες φρίκης που περνούν κι από το δικό μου timeline καθημερινά, για τους ανθρώπους στο δωμάτιο που βρίσκομαι έχουν ονοματεπώνυμο. Είναι τα αδέλφια, οι μάνες, οι πατεράδες, τα ανίψια, τα ξαδέλφια, οι γυναίκες, οι φίλοι, τα παιδιά τους. Φεύγοντας, η αραβική τηλεόραση συνεχίζει να δείχνει βομβαρδισμούς σπιτιών στην Γάζα, την ώρα που στα social media γίνεται viral η δήλωση της Άγκελας Μέρκελ: «Στεκόμαστε στο πλευρό του Ισραήλ, όταν πρόκειται για την αυτοάμυνα».

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter Facebook και Instagram.

Thank for your puchase!
You have successfully purchased.