Το 2011 η υποβολή Μηχανογραφικών παύει να έχει έντυπη μορφή και οι υποψήφιοι των Πανελληνίων καλούνται να τα συμπληρώσουν ηλεκτρονικά. Τα χέρια τους βέβαια συνεχίζουν να τρέμουν. Αξίζει άραγε να αντιμετωπίζεται η συμπλήρωση του με τόσο άγχος και τόσο φόβο; Ζήτησα από μερικά άτομα (τα οποία στην πλειοψηφία τους ήταν υποψήφιοι προ δεκαετίας) να θυμηθούν την περίοδο εκείνη και, κυρίως, τη δύσκολη ώρα (καλά, όχι για όλους) της συμπλήρωσης του δικού τους Μηχανογραφικού. Ποιοι παράγοντες επηρέασαν τις επιλογές τους και πόση σχέση έχει αυτό που δήλωσαν/σπούδασαν με αυτό που κάνουν τώρα;

Νίκη, 28

Έδωσα το 2004. Τη χρονιά που η Ελλάδα διεξήγαγε τους Ολυμπιακούς Αγώνες, πήρε το Euro και που εγώ, με τη σειρά μου, πήρα χαρτί και στυλό, για να γράψω το τίποτα, αφού πήρα τις Πανελλαδικές τελείως στην πλάκα. Όπως και όλο το Λύκειο δηλαδή. Διαφωνώ κάθετα με το απαίσιο και πιεστικό αυτό σύστημα που επιμένει να προμοτάρει μόνο σχολές όπως η Νομική, η Ιατρική και η Αρχιτεκτονική. Σαφώς και υπάρχουν άτομα που έχουν μια φυρική κλίση σε αυτά, νομίζω πως κακώς σνομπάρουμε όμως άλλα επαγγέλματα όπως, ας πούμε, τα χειρονακτικά. Ας γίνει και κανένας υδραυλικός ή ηλεκτρόλογος, δεν πειράζει. Πιο εύκολα βρίσκεις δικηγόρο Σάββατο παρά υδραυλικό. Λοιπόν, η δική μου ιστορία είναι απλώς μιας και δεν πίεσε κανένας. Δεν πέρασα πουθενά και ήταν φυσικό επόμενο. Πρώτον δεν είχα τα απαραίτητα μόρια και δεύτερον δήλωσα με το ζόρι πεντε σχολές. Δεν έκλαψα, όπως αρκετές συμμαθήτριες και φίλες μου, οι οποίες ελιωσαν στο διάβασμα για να περάσουν σε σχολής δεύτερης και τρίτης επιλογής τους. Και δεν έκλαψα γιατί ναι μεν, “απέτυχα”, “απέτυχα” όμως σ’ ένα ήδη αποτυχημένο σύστημα. Οπότε ήρθαμε “Χ”. Επέλεξα, λοιπόν, να σπουδάσω αυτό που μου άρεσε (βλ. γραφιστική) σε μια ιδιωτική σχολή, η οποία μου έδωσε την ευκαιρία να έχω μια ουσιαστική τριβή με το αντικείμενο, αλλά και να διεκδικήσω και μια υποτροφία. Έτσι λοιπόν, μια “αποτυχημένη” των Πανελλαδικών αποφοίτησε με άριστα από τη σχολή της, για να εργαστεί στη συνέχεια σε μια σειρά εταιρειών γραφιστική. Επίσης, ξέχασα να αναφέρω, ότι πήγα κανονικά 5ήμερη -από την οποία, μάλιστα, έχω και τις καλύτερες σχολικές αναμνήσεις- και δεν έμεινα πίσω για να διαβάσω, όπως ορισμένοι από τους συμμαθητές μου, πολλοί από τους οποίους είναι σήμερα άνεργοι και μετανιωμένοι.

Μαίρη, 29

Του λόγου μου πήγα 5μισαρα στο σχολείο και απ’ ό,τι θυμάμαι το τελείωσα το ’03. Έβγαλα και βαθμό, αμέ. Γύρω στο 7 στις πανελλαδικές και απολυτήριο γύρω στο 13. Ωραία νούμερα και τα 2, δεν λέω. Όμως και δεν ντρέπομαι και δεν μετανιώνω που -προφανέστατα- δεν άνοιξα βιβλίο. Αφού όμως κάτι πρέπει να σπουδάσουμε, κάτι πρέπει να δηλώσουμε. Εγώ λοιπόν ήθελα να σπουδάσω Αρχαιολογία, αλλά μιας και δεν την έπιασα την έκανα κρεμαστάρι. Είπαμε όμως, κάτι πρέπει να σπουδάσουμε. Κάπως έτσι λοιπόν βρέθηκα στο τμήμα Τεχνολογίας και Κατασκευής Ξύλου στην Καρδίτσα. Ναι. Ή μάλλον όχι. Γιατί μία που γράφτηκα και μία που επέστρεψα στην Αθήνα για να δουλέψω. Τότε βρίσκαμε εύκολα δουλειά. Ένα χρόνο μετά, το ’04, (και σ’ αυτό το σημείο, θα ήθελα να ευχαριστήσω τη μανούλα, την μάνα που ΄ναι μόνο μία) η μανούλα μου λέει μια μέρα: “Ρε Μαίρη, στην Κεφαλλονιά έχει μια σχολή Τεχνολογίας Ήχου και Μουσικών Οργάνων. Κάτι παρόμοιο δεν έψαχνες να σπουδάσεις στα Λονδίνα;”. Και δίνω ξανά Πανελλαδικές. Αυτή τη φορά για καλό. Το ’03 ουτε που είχα ακούσει γι’ αυτή τη σχολή και στο μακρυνάρι του μηχανογραφικού ούτε που την είχα προσέξει. Δεν ξέρω αν έφταιγε (και) γι’ αυτό το εκπαιδευτικό σύστημα ή η κούφια η κεφάλα μου, το σημαντικό είναι ότι την εντόπισα, την δήλωσα και κατάφερα να μπω σ’ αυτή. Η οποία βέβαια αντιμετώπιζε τα δικά της θέματα ανοργανωσιάς. Τη σχολή δεν την έβγαλα ποτέ, ένεκα προβλήματος που παρουσίασα στ’ αυτιά στο 3ο εξάμηνο. Και να μην το είχα παρουσιάσει όμως, πάλι δεν θα την έβγαζα. Την άφησα λοιπόν και ξαναγύρισα στην Αθήνα και, μάλιστα, στην ίδια δουλειά. Και ντάξει, τα ‘χω ξαναπεί και θα τα ξαναπώ. Δεν είμαστε όλοι γεννημένοι επιστήμονες.

Βίκη, 28

Συμπλήρωσα το μηχανογραφικό μου το ένδοξο καλοκαίρι του 2004. Ενώ έψαχνα τι θα δηλώσω, ανακάλυψα μια σχόλη 11.000 μορίων (τότε) στη Μυτιλήνη – την οποία και δήλωσα, κι ας είχα βγάλει 14,5-. Δήλωσα μονό δέκα σχολές, δεν βίωσα καμία από αυτές τις καταστάσεις περνάω-δεν περνάω, τι να βάλω πρώτο, δεύτερο κ.τ.λ. και μάλιστα -επειδή το σύστημα μου φαινόταν-εται  τελείως άρρωστο- κάτω ακριβώς από τη σχόλη της Μυτιλήνης δήλωσα όλα τα  κελεπούρια  -Νομική, Ιατρική, Παιδαγωγικό- γιατί μπορούσα! Επειδή η σχολή έχει ένα όνομα που κανείς ποτέ δεν κατάλαβε, από ένα σημείο και έπειτα όποτε με ρωτούσαν τι ακριβώς τελείωσα αναφερόμουν μόνο στην κατεύθυνση που ακολούθησα (βλ. Ψηφιακες Οπτικοακουστικές  Τέχνες). Εκεί έγραψα το πρώτο μου σενάριο, έκανα την πρώτη μικρού μήκους μου και από τότε, απλώς ψάχνω ιστορίες. Σήμερα γράφω την πτυχιακή μου για την Transmedia τηλεόραση αναλύοντας το  storytelling του Breaking  Bad και του  Game  of  Thrones, στο πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ. Του χρόνου σκοπεύω να ξεκινήσω μαθήματα στην Καλών Tεχνών, κάτιπου ήθελα και χρειαζόμουν χρόνια τώρα. Συγκεκριμένα από το 2004.

Βάνια, 25

Η αλήθεια είναι ότι από μικρή, ήξερα τι ήθελα να κάνω – μου άρεσε να διαβάζω και να γράφω και δεν έπαιζε κανείς να με επηρεάσει στην επιλογή μου, ούτε γονείς ούτε καθηγητές. Σπούδασα αγγλική φιλολογία και δημιουργική συγγραφή και θυμάμαι πολλούς από τους συμμαθήτες μου να με ρωτάνε τι σκατά επάγγελμα ήταν αυτό που ήθελα να κάνω. Η αλήθεια είναι ότι δεν ήξερα. Ήξερα μόνο ότι ήθελα να γράφω και να διαβάζω και βγάζω λεφτά και να ζω από αυτό. Και τα κατάφερα. Με πληρώνει, όντως, κάποιος για να γράφω και όταν προλαβαίνω διαβάζω κιόλας. Σπανίως πια, αλλά θα το κάνω. Και τουλάχιστον, σκέφτομαι, δεν είμαι σε καμιά τράπεζα ή δεν κανω Consulting οπως οι περισσότεροι γνωστοί και φίλοι μου. Εγώ έκανα ib οπότε η διαδικασία ήταν διαφορετική, στρεσογόνα μεν αλλά OK. Όλες αιτήσεις είναι. Ήθελα να μπω σε ένα πρόγραμμα που να εχει καλούς καθηγητές και καλούς συγγραφείς και αυτό και έκανα. 

Χριστίνα, 28

Έδωσα Πανελλήνιες, για πρώτη φορά, το 2004. Πέρασα σε μια σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων στη Χαλκίδα. Δεν ήξερα όμως αν αυτό ήταν που ήθελα, για την άκριβεια δεν ήξερα καν τι ακριβώς σχολή ήταν. Το σύστημα μας δεν βοηθούσε -και νομίζω συνεχίζει να μην βοηθάει- σε τίποτα. Δεν δεχόμουν καμία πίεση από τους δικούς μου, ούτε για τις εξετάσεις ούτε για το μηχανογραφικό. Η -ελλιπής- ενημέρωση ήταν το μοναδικό μου θέμα. Τέλοσπάντων, πήγα στη Χαλκίδα, την δοκίμασα την τύχη μου, ωστόσο συνειδητοποίησα πως το αντικείμενο δεν με ενδιέφερε καθόλου. Έμεινα εκεί έξι μηνες, παρακολούθουσα τα μαθήματα κανονικά – χωρίς κανέναν όμως ουσιαστικό λόγο. Είχα μπει στη διαδικασία να νοικιάσω και σπίτι, το οποίο βέβαια αναγκάστηκα στην πορεία να εγκαταλείψω – όπως και τη σχολή. Μετακομίζοντας όχι μόνο έπιπλα, αλλά και συναισθήματα. Οι γονείς μου -ευτυχώς για ‘μένα- ήταν πάντα στο πλάι μου. Συνέχισα να παρακολουθώ τα μαθήματα, αυτή τη φορά πηγαινοερχόμενη (Αθήνα-Χαλκίδα). Κάτι που επίσης δεν “δούλεψε”. Το 2006 αποφάσισα να ξαναδώσω εξετάσεις. Πέρασα στην Πάτρα σε μια σχολή Πληροφορικής. Πάλι όμως δεν ένιωθα ικανοποιημένη. Αποφασίζω λοιπόν να ξαναδώσω μια τρίτη και φαρμακερή, το 2008, με στόχο -τότε- τις Αστυνομικές Σχολές. Δύστυχως, όμως, πάλι δεν τα κατάφερα. Ενώ έβγαλα έναν ικανοποιητικό μέσο όρο, κόπηκα στα αθλήματα. Στα οποία συνειδητοποίησα ότι μάλλον πρέπει να ‘χεις μπάρμπα στην Κορώνη, για να καταφέρεις να τα περάσεις. Είδαν πολλά τα ματιά μου γενικά. Για να μην τα πολυλογώ, περνάω Κρήτη. Σε μια σχολή που πάλι ένιωθα να μη μου ταιριάζει. Ακούγεται απίστευτο, είναι όμως αληθινό. Για κάποιους άλλους οι σχολές που είχα καταφέρει να περάσω ενδεχομένως να ήταν και όνειρο – κάτι τέτοιο όμως δεν ίσχυε και για ΄μένα. Τελικά αποφάσισα να γραφτώ σ’ ένα ΙΕΚ. Ναι, ναι, ΙΕΚ. Και μάλιστα δημόσιο. Στο οποίο με πήραν με την πρώτη και στο οποίο έμαθα πολλά. Αποφοίτησα ως Παιδαγώγος Προσχολικής Ηλικίας και Έκφρασης και εργάστηκα για δύο χρόνια στον παιδικό σταθμό ενός μεγάλου εκπαιδευτηρίου. Μετά το πέρας της σύμβασής μου κι αφότου βγήκα και σε άδεια λοχίας ήταν κάπως απίθανο να με ξαναπάρουν -έτσι είθισται-, ωστόσο δεν αλλάζω αυτή τη δουλειά με τίποτα. Είναι ευλογία. Ν΄αντικρύζεις καθημερινά τόσα παιδικά χαμόγελα. Είναι δύσκολο έως απίθανο να είσαι 17-18 και να ξέρεις ακριβώς αυτό που θες να κάνεις. Η στιγμή πάντως που το ανακαλύπτεις είναι μαγική και, αν μη τι άλλο, λυτρωτική.

Δημήτρης, 28

Έδωσα το 2004. Παρόλα αυτά, το θυμάμαι σαν χθες. Ήξερα ακριβώς τι ήθελα να δηλώσω/κάνω. Μαθηματικά. Έτσι κι έγινε. Οι δικοί μου βέβαια με είχαν ξορκίσει να περάσω Αθήνα, γιατί δεν υπήρχαν χρήματα για μετακομίσεις και τα σχετικά ούτε γι’ αστείο. Τα κατάφερα μεν (να περάσω), δεν τα κατάφερα όμως ποτέ να τελειώσω. Και επειδή από ένα σημείο κι έπειτα έχασα το ενδιαφέρον μου και επειδή συνειδητοποίησα ότι μου αρέσουν εξίσου άλλα πράγματα, όπως για παράδειγμα το θέατρο – με το οποίο και ασχολούμαι τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Μέχρι και το πρώτο έτος της σχολής δεν είχα καμία επαφή με το αντικείμενο (πέρα από κάποιες σχολικές παραστάσεις). Έτυχε να παρακολουθήσω όμως τότε μια παράσταση -την οποία θυμάμαι ακόμα με δέος- η οποία ξύπνησε μου πρωτόγνωρες -μέχρι τότε- για ‘μένα ανάγκες. Το άγχος των Πανελληνίων φάνταζε ήδη μακρινό. Εκείνη η περίοδος ήταν φοβερά στρεσογόνος για ‘μένα, εξακολουθεί όμως να παραμένει ένα μάθημα. Είναι ωραίο να θέτεις στόχους και δεν πρέπει να απογοητεύσαι όταν δεν τα καταφέρνεις π.χ. με την πρώτη ή όταν νιώθεις ότι αυτό που επέλεξες τελικά δεν σε καλύπτει. Προχώρα. Όσο για την ανεργία ,και ποιος δεν την αντιμετώπισε-ζει.