VERGANE UTOPIE – MAO’S ONDERGRONDSE STAD

In 1969 gaf Mao Zedong het bevel een tweede stad onder Beijing te bouwen. De bedoeling was een veilig onderkomen te vinden voor de circa 6 miljoen inwoners, in het geval er een nucleaire oorlog zou uitbreken. De Chinezen zouden zo een knusse verblijfsplaats hebben om te chillen en Mahjongg te spelen terwijl wij zouden verbranden in een nucleaire regenbui. De oorlog kwam er nooit, maar de ondergrondse stad is er nog steeds.

Niemand weet precies hoeveel van de ondergrondse gangen uiteindelijk zijn afgewerkt of hoe ver het netwerk reikte. Men gaat er echter van uit dat het netwerk de belangrijkste wegen, overheidsgebouwen en stations met elkaar verbond. Aangezien de stad nooit in gebruik is genomen, is ze nu grotendeels vergeten en verwaarloosd. Zelfs de meeste inwoners van Beijing hebben geen idee van wat er zich onder hun kleine voetjes bevindt.

Videos by VICE

Binnendringen in deze ondergrondse utopie bleek moeilijker dan gedacht. Het geluk stond echter aan mijn kant toen ik in contact kwam met een vriend van een vriend die iemand kende die het verhaal had gehoord van een kerel die een jongen kende die weer een vriend had die een toegangsdeur wist tot een van de ondergrondse tunnels. Op voorwaarde dat we de exacte locatie van dit toegangspunt, zijn identiteit en de som geld die we hem betaalden niet zouden doorvertellen, zou hij ons toegang verlenen.

Hoewel het erg onwaarschijnlijk was dat de politie ons hier zou vinden, grenste de nervositeit van de gids tot aan het belachelijke. We werden naar de tunnels begeleid alsof we achterna werden gezeten door kwijlende speurhonden. Deze verlaten winkel bleek de ingang te zijn.

We schuifelden langs verschillende onverlichte trappen naar beneden tot we bij een soort van hoofdtunnel kwamen. Ondanks het feit dat de tunnels zich tussen de acht en achttien meter onder de begane grond bevinden, pompt de stad toch nog genoeg elektriciteit naar beneden om hier en daar een lamp te doen branden.

Hoe dieper we afdaalden, hoe hoger het grondwater in de tunnels stond. Al snel stonden we tot aan onze knieën in ijskoude, stinkende, ziekmakende drek. Hier was er net iets minder verlichting. Soms werkte alles perfect, andere keren ontploften de peertjes zodra we het licht aandeden. Waarschijnlijk door de opgelopen waterschade.

De meeste paden – als ze al toegankelijk waren – waren volgestouwd met hout of afval. Onze gids hield vol dat als we alle rommel weg zouden krijgen we helemaal tot Tiananmen-plein zouden komen, waar de tunnels groot genoeg zouden zijn om er tanks door te laten rijden.

Zo nu en dan werden de tunnels gebruikt als opslagplaats voor plaatselijke overheidsinstanties, ter accomodatie van arbeiders die massaal van het platteland zijn gekomen, of voor raves gehouden door Chinese punkers met mijnwerkershelmen. Het grootste deel van het netwerk is echter overstroomd of verwoest om plaats te maken voor de nieuwe metro.

De tunnels waren een tijd lang gedeeltelijk toegankelijk voor toeristen die een kijkje konden nemen in de verloren utopie van Mao. Maar nadat de rugzaktoeristen zich realiseerden dat het misschien nuttiger was om hun zuurverdiende centen te besteden aan goedkope rijstlikeur dan aan tunnels vol ratten, werd dit idee al snel opgedoekt.

Terwijl we rondwandelden vonden we verschillende kamers in uiteenlopende staat van verval. Waarschijnlijk waren dit de toekomstige ondergrondse restaurants, kantoren, ziekenhuizen, scholen, theaters, fabrieken en zelfs rolschaatsbanen.

Deze foto laat goed zien hoe de structuur uit meerdere verdiepingen zou bestaan. De bovenste verdieping is hier echter afgesloten, of nooit gerealiseerd.

Toen we verder wandelden vonden we een paar piepkleine slaapkamers, eentje compleet met beschadigde posters. Perfecte plaats om een meisje mee naartoe te nemen.

Toen we nog meer afdaalden vonden we nog een paar restanten van de droom die dit ondergrondse onderkomen moest worden.

Een verschrompelde foto van de man zelf en een herdenkingsplaat die iedereen eraan moet herinneren om een goede communist te zijn door ‘diepe tunnels te graven, meer voedsel te hamsteren en tegen een hegemonie te zijn’. Dat is ook altijd mijn motto geweest.

Dit is een stuk van een plattegrond die we vonden, om je een beetje een idee te geven van de complexiteit van het netwerk.

Plots stootten we op iets onverwachts. Terwijl we verder wandelden zagen we licht branden en troffen we enkele sierlijk gepotte planten aan.

Het blijkt dat China de arbeidersklasse nog steeds pusht om ondergronds te wonen en dat sommige arme mensen dat inderdaad doen, als getuigenis van Beijings overpopulatie en het tekort aan woningen.

Dat deze kleren aan een waslijn pronken betekent niet dat ze ook daadwerkelijk gewassen zijn.

Kijk! Nog meer bewijs dat hier echte mensen wonen – een grote keuken!

Erg charmant, deze meest recente innovatie in toiletsocialisme. Volledig open en met gezamenlijke poepgaten.

Onze gids werd een beetje angstig en vond dat we al te veel hadden gezien. Bovendien waren onze voeten doorweekt en bevroren dus we keerden snel terug om verder te genieten van de communistische utopie die het bovengrondse Beijing vandaag de dag is.

TEKST EN FOTO’S: ALEX HOBAN

Thank for your puchase!
You have successfully purchased.